Türkiye’nin Paris iklim hedefi tehlikede

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Türkiye’nin sera gazı emisyon istatistiklerini açıkladı.
İstatistiklere göre, Türkiye’nin toplam sera gazı emisyonları 2023 yılında, bir önceki yıla göre yüzde 6,9 oranında artarak 598,9 milyon tona (CO2 eşdeğeri) ulaştı. Kişi başına düşen sera gazı emisyonu miktarı da 7 milyon ton oldu ve toplam seragazı emisyonlarında olduğu gibi tarihin en yüksek seviyesini gördü.
Ekosfer Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Özgür Gürbüz, sera gazı emisyonlarındaki artışın enerji sektörü kaynaklı olduğuna dikkat çekerek, enerji sektörü kaynaklı emisyonların toplam emisyonlar içindeki payının yüzde 73,8’e çıktığını vurguladı.
2023 yılında ithal kömürle çalışan termik santrallerin tarihte ilk kez elektrik üretiminde en yüksek paya sahip kaynak olduğunu hatırlatan Gürbüz, “Emisyon artışıyla, ithal kömür kullanımının artışı arasında bir bağ var. İthal kömürün elektrik üretimindeki liderliği 2024 yılında da sürdü. Bu nedenle iklim krizine yol açan seragazı emisyonlarındaki artışın önümüzdeki yıl da sürmesi şaşırtıcı olmaz,” dedi.

OXFAM ARAŞTIRMASI
Sera gazı emisyonlarından en çok zenginler sorumlu
“Ciddi adımlar atmalıyız”
Türkiye’nin, elektrik üretiminde gazın payını azaltırken kömürün payını artırdığını belirten Gürbüz,“Bu da aynı miktarda elektrik üretmek için daha fazla sera gazı çıkarmak anlamına geliyor. Halbuki yapılması gereken, enerjiyi daha verimli kullanmak, talebi kontrol altına almak ve yenilenebilir enerji kaynaklarını geliştirmek olmalı. Kömür santrallerini kapatmak için bir takvim belirmeli, gaz ve özellikle ulaşımda kullanılan petrol tüketimini de azaltmalıyız. Hepsinin çözümü var,” açıklamasını yaptı.
Gürbüz, sözlerini şöyle sonlandırdı:
“Türkiye bu yıl Ulusal Katkı Beyanı’nı güncelleyip, eskisinden daha iyi bir emisyon hedefi açıklamak zorunda. Açıklanan son emisyon verileri kırmızı alarm veriyor. Böyle giderse 2030 hedefi tutturulamayabilir. 2030 sonrası için belirlenecek daha zorlayıcı hedeflere erişmek de zorlaşıyor. Kişi başına düşen emisyon miktarında da sekiz ton seviyesindeki İsveç, Portekiz ve Romanya gibi Avrupa ülkelerini neredeyse yakaladık. Artık iklim krizini durdurmak için ciddi adımlar atmalı, yapıyormuş gibi yapmaktan vazgeçmeliyiz.”
Türkiye ve Paris İklim Anlaşması
Paris İklim Anlaşması, 2015 yılında imzalanan ve küresel sıcaklık artışını 1,5°C ile sınırlamayı hedefleyen uluslararası bir sözleşme. Türkiye, bu anlaşmayı 2016'da imzalasa da, uzun süre onaylamadı.
Türkiye nihayetinde, 6 Ekim 2021’de anlaşmayı resmen onayladı ve 2053 yılına kadar net sıfır emisyon hedefini benimsedi. Bu bağlamda Ulusal Katkı Beyanı (NDC) güncellendi ve 2030 yılına kadar sera gazı emisyonlarını yüzde 41 azaltma hedefi açıklandı.
Buna rağmen, Türkiye’nin kömür yatırımları ve sera gazı emisyonları artmaya devam ediyor. (TY)